Kapalıçarşı, İstanbul Çarşıları, İstanbul’un Turistik Mekanları, İstanbul’un Görülmesi Gereken Yerleri

Tarihi yarımadaya yayılmış asırlık bir çınara benzer Kapalıçarşı. Yangınlar ve depremlerle defalarca harap olmuş ancak her defasında dirilmesini bilmiştir. Bugün devasa alış veriş merkezleriyle rekabet etmeye çalışan çarşı, bir çekim merkezi olmayı sürdürüyor.

Mimarisi, kapladığı devasa alan, dükkanlarının sayısı ve etkileyici atmosferiyle pek çok Doğu ülkesinde karşımıza çıkan çarşıların ilham kaynağıdır Kapalıçarşı. Nuruosmaniye ile Beyazıt’ı birbirine bağlayan iki ana kapı ve onlarca ara sokaktan oluşan İstanbul’un bu 4 asırlık  çarşısı, yerli ve yabancı turistler için her zaman çekim merkezi olmayı sürdürüyor.  

Işıl ışıl devasa bir labirenti andırır Kapalıçarşı. Yönlendirme levhaları vardır ama yolunuzu kaybetmeniz içten bile değildir. Günümüzde kuyumcularla ve halıcılarla özdeşleşen, canlılığını hiç kaybetmeyen çarşının imajı aslında turistlerin nezrinde pek de iyi değildir. Bazı esnafların turistlere “yolunacak kaz” muamelesi yapması bunda en önemli etken kuşkusuz.  Hatta bu konu turistlerin şehir rehberlerine kadar girmekte, Kapalıçarşı’dan alış veriş yapmamaları konusunda uyarılmaktadırlar. Birbiri ardına açılan modern alış veriş merkezleri de çarşının kan kaybetme nedenlerinden biridir. Tüm bunlara karşın Kapalıçarşı günün her saatinde hareketli ve kalabalıktır. Esnaf, kimisi alış veriş çoğuysa dolaşmak için gelen ziyaretçileri ısrarlı olarak kendi mağazasına çekmeye çalışır. Türkiye’de elde imal edilen ve ihracatı yapılan hemen  her şeyi bulmak mümkündür. El halıları, mücevherler, gümüşten yapılmış eserler, bakır, bronz hediyelik, dekoratif eşyalar, seramik, deri ürünleri ve Türkiye hatıraları, kısacası geleneksel Türk sanatının en güzel örneklerini zengin bir koleksiyon içinde bulmak mümkündür. Zaman içinde dükkanların büyük bölümü fonksiyon değişikliğine uğramıştır. Örneğin yorgancılar, terlikçiler, fesçiler gibi meslek grupları sadece sokak ismi olarak hatırlarda kalmıştır.

Kapalıçarşı

Doğu’yla Batı’nın Buluştuğu Çarşı

Bugün büyük bölümü kuyumcu ve halıcı dükkanlarından oluşan bu devasa çarşıyı oluşturan iki önemli bölüm bulunuyor: İç bedesten ve yeni bedesten. Fatih döneminde inşa edilen iç bedesten, cevahir bedesteni olarak da anılır, iki dizi kalın ayağı bağlayan tuğla kemerlere oturan on beş kubbeyle örtülü, büyük kâgir bir çarşıdır ve yapını çekirdeğini oluşturur. İç bedestenden Doğu’ya doğru ilerlediğinizde, yeni bedesten çıkar karşınıza. İşte burası Osmanlı’nın ilk anıtsal yapılarından biridir ve sandal bedesteni diye de anılır. Nedeni, “sandal” diye tabir edilen değerli kumaşların burada dokunuyor olmasıdır. Yazılı kaynaklara bakılırsa bu iki yapının çevresindeki ahşap dükkânlar ve aralarındaki yollar kâgir tonozlarla örtülüp, yan sokaklar da kapatılarak birleştirilmiş. Bu birleşmeyle çarşının kapasitesi artmış.  İki bedestenle birlikte toplam 4 bin 399 dükkân, 2 bin 195 dolap, 1 han, 1 cami, 10 mescit, 16 çeşme, 2 şadırvan, 1 sebil, 1 kuyu, 1 türbe ve değişik esnaf gruplarının yer aldığı 24 han ortaya çıkmış. Çarşı, 1701-1702 yıllarında büyük bir yangınla tahrip olmuş. Ancak hemen ardından dükkanlar kâgir tonozlarla örtülerek yeniden inşa edilmiş. Büyük 1894 Depremi ise çarşıya ağır bir darbe vurmuş. Yıkılan yerler, Sultan II. Abdülhamit tarafından onarılmış. Yangınlar çarşının peşini hiç bırakmaz. Bu kez de 1943 ve 1954 yıllarında yangınlar olur, kapsamlı bir onarım ancak 1980’den sonra gerçekleşir. Bu sayede kalem işleri yeniden elden geçirilir. Çarşı içinde esnafına ait duvarlar boyunca dolap ya da sandık denen odalar yer alır. Bunun nedeniyse, eskiden devlet önde gelenlerinin ve zenginlerin değerli eşyasını ve paralarını buralarda saklanmasıdır. Doğu’nun bu en büyük çarşısının doğal olarak pek çok pek çok girişi ve kapısı bulunuyor. Kapılar, hala eski adlarıyla anılıyor; kuzeye bakanı Sahaflar, güneyi Takkeciler, doğudaki Kuyumcular ve batıya açılanı ise Zenneciler olarak…

Kapalıçarşı edebiyata, sanata defalarca konu olmuştur. Orhan Veli’nin “Kapalıçarşı” adlı unutulmaz dizeleri, bu çarşıyı belki de en iyi ifade eden dizelerdir. Eminim tekrar tekrar görmüş olsanız bile bu şiiri okuduğunu da çarşının kokusu ve otantik dokusu gözünüzün önüne gelecek ve sizi kendine buyur edecektir…

Giyilmemiş çamaşırlar nasıl kokar bilirsin,
Sandık odalarında;
Senin de dükkanın öyle kokar işte.
Ablamı tanımazsın,
Hürriyette gelin olacaktı, yaşasaydı;
Bu teller onun telleri,
Bu duvak onun duvağı işte.
Ya bu camlardaki kadınlar?
Bu mavi mavi,
Bu yeşil yeşil fistanlı…
Geceleri de ayakta mı dururlar böyle?
Ya şu pembezar gömlek?
Onun da bir hikayesi yok mu?
Kapalı Çarşı deyip de geçme;
Kapalı Çarşı,
Kapalı kutu

Yorumlarınız..


33 tane Yorum “Kapalıçarşı, İstanbul Çarşıları, İstanbul’un Turistik Mekanları, İstanbul’un Görülmesi Gereken Yerleri”

Yorum Sayfalari: « 2 [1] Show All

  1. 30
    Şükran Diyor ki:

    İlk kez Osmanlının yapdığı bu dev alış veriş merkezlerini dünya 20 yy tanımıştır.Bir çok şey gibi bu dev alış veriş merkezlerinin ilk yapımları Türklere aittir.Bu da ta o zamanlar osmanlının ticaret zihniyetini göstermeye yetmektedir.Demek ki bizim gibi osmanlının mirasından herkes faydalanmış.

  2. 29
    trktamer Diyor ki:

    İstanbul tılsımlı bir ışıltısı ile nefes alır. Nefes aldıkça biz bireyler huzurun ve güzelliğin huşusunu ruhumuzda hissederiz. Ruhumuzun mutluluğu yüzümüzdeki güzel bir hoşnut tebessüm ile daha bir sıcak gülümseme oluşturur. İstanbul rüyalar şehri…

  3. 28
    tarık Diyor ki:

    bu harika bisey

  4. 27
    naci Diyor ki:

    kültürel mirasımıza sahip çıkalım,sadece gezmekle olmuyor.

  5. 26
    ezgi Diyor ki:

    süper bir yer gitmek istiyorum ama kesinlikle gideceyim ben oraya

  6. 25
    doğa Diyor ki:

    ben istambulda doğdum ama istanbulu hiç görmedim 1 yaşımda oruya taşınmışız allah izin verirse eylül 8 ben yolda

  7. 24
    idil fransa Diyor ki:

    cok duygulandim harika olmus tam istanbul kokuyor bravo

  8. 23
    erdogan Diyor ki:

    ah ah istanbul gezmekle bitmeyen

  9. 22
    vfüy Diyor ki:

    fırsat olursa glcz bklm

  10. 21
    asha Diyor ki:

    Tek kelimeyle harika. Meryemi tebrik ediyorum.

  11. 20
    isimsiz Diyor ki:

    harika

  12. 19
    bloom Diyor ki:

    çok güzel bence

  13. 18
    yağmur Diyor ki:

    çok güzel bir şiir

  14. 17
    enes Diyor ki:

    süper:0:):)

  15. 16
    sena Diyor ki:

    harbiden

  16. 15
    eylül Diyor ki:

    harika olmus ama yazı beraz uzun kacmıs danki=)

  17. 14
    burcu Diyor ki:

    tek kelime speer

  18. 13
    Hakan Diyor ki:

    Kapalı çarşı esnafı olarak hepinizi buraya bekleriz…

  19. 12
    Merve Diyor ki:

    Kapılı çarşıya geçen hafta sonu gittim. Tek kelimeyle mükemmel bir yer….

  20. 11
    selma Diyor ki:

    slm

  21. 10
    rüveyda Diyor ki:

    güzel şiirler ben bu şiirler gibi bir sürü yazdım bu şiirler çok kısa şiirler ama yinede meryem arkadaşımızı tebrik etmek lazım başarılarının devamını diliyorum şimdilik bukadar haydi hoşçakalll.

  22. 9
    bloom Diyor ki:

    ben hiç beğenmiom bu kapalı carsıyı

  23. 8
    yalnız Diyor ki:

    çok güzel

  24. 7
    beeenn Diyor ki:

    züppeerrr :))

  25. 6
    sansar Diyor ki:

    ÇOK UZUN YAZMIŞSINIZ İNSAN ONU OKUMAYA KALKSA ÖMRÜ YETMEZ

  26. 5
    celal Diyor ki:

    kapalı çarşı aslında bunların anlattıgı gibi bi yer degil 10 senedir orda çalışıyom yani

  27. 4
    Anonymous Diyor ki:

    slm

  28. 3
    ^#^#^ Diyor ki:

    çok uzun ben bunları yazamam

  29. 2
    İstanbullu Diyor ki:

    İnternette son zamanlarda gördüğüm en güzel yazıydı. Okurken çok zevk aldım…

  30. 1
    meryem Diyor ki:

    İstanbul dost cenneti

    Yedi tepeden var olmuş
    Padişahlara cennetti sunmuş
    Dünyanın en güzel şehri kurulmuş
    Yurdumun incisi istanbul

    Dalgalanır şanlı bayrağım kalesinde
    Yol verir dünyanın her yerine
    İki kıtayı birleştirdi köprüsüyle
    İstanbul benzemez hiç bir şehre

    Kucak açar yerlisine yabancısına
    Mevlana gıbı çağırır herkesi dost ça
    Dünyada görmek istediğin ne varsa
    Hepsini yaşarsın istanbulda

    istanbul masallar şehri
    Dünyanın göz bebeği
    İstanbul da çarpıyor
    dünyanın kalbi

    Dini dili ayırmaz bu şehir
    Kucaklar insanları bir bir
    İstanbul aşktır sevgidir
    Ceneti yaşamak istanbulu görmektir
    Görmeden ölmek yaşamadım demektir

    İstanbul saraylar şehri
    Padişahların ülkesi
    Aşk kokar her bir köşesi
    İstanbulda yaşarsın ceneti

    Eşi benzeri yoktur asla
    Dünyayı dolaşşanda bulamazsın
    Böyle deniz böyle temiz hava
    İstanbulda görürsün cennetten manzara
    Doyamazsın yıllarca İstanbulun tadına

    Meryem İşler

Yorum Sayfalari: « 2 [1] Show All

Sen de Yorum Yazmak ister misin?